Schenken op papier is interessant wanneer je vermogen wilt overdragen om later mogelijk erfbelasting te besparen, maar het bedrag nu niet kunt of wilt uitbetalen. Het past vooral als je vermogen vastzit in bijvoorbeeld een woning of beleggingen en je wel genoeg inkomen of spaargeld hebt om jaarlijks rente te betalen.
Bij een papieren schenking ontstaat direct een schuld aan de ontvanger. Meestal wordt die schuld pas na jouw overlijden opeisbaar.
Wanneer is schenken op papier interessant voor jouw situatie?
Een schenking op papier kan goed passen als meerdere van deze punten voor jou gelden:
- Je wilt je vermogen nog gebruiken. Je hoeft het geschonken bedrag niet meteen over te maken en kunt bijvoorbeeld je beleggingen behouden.
- Je verwacht een erfenis waarover belasting verschuldigd is. Als de schenking aan de voorwaarden voldoet, kan de schuld de nalatenschap voor de erfbelasting verlagen.
- Je kunt de rente ieder jaar missen. Voor een nieuwe schenking op papier betaal je jaarlijks daadwerkelijk 6% rente over het schuldig gebleven bedrag.
- De ontvanger heeft het bedrag niet direct nodig. Je kind krijgt een vordering op jou, maar meestal nog geen geld om uit te geven.
- Je wilt over meerdere jaren schenken. Daarmee kun je mogelijk vaker gebruikmaken van een schenkingsvrijstelling.
De besparing is niet voor iedereen gelijk. Als je nalatenschap naar verwachting binnen de vrijstellingen voor de erfbelasting blijft, kan het fiscale voordeel klein zijn of ontbreken.
De jaarlijkse rente bepaalt of het bij je past
Stel dat je op papier € 100.000 schenkt. Bij 6% betaal je daarover € 6.000 rente per jaar aan de ontvanger, zolang de hele schuld openstaat. Die betaling moet je daadwerkelijk doen en kunnen aantonen. Betaal je de rente niet volledig, dan kan het beoogde voordeel voor de erfbelasting verloren gaan.
De rente is dus een uitgave voor jou, maar komt wel bij de ontvanger terecht. Ze kan de overdracht van vermogen versnellen. Dat is alleen prettig als je ook na die betalingen voldoende overhoudt voor je eigen uitgaven en onverwachte kosten.
Vergelijk het voordeel met de kosten
Om de schuld later voor de erfbelasting in mindering te kunnen brengen, leg je de schenking op papier vast in een notariële akte. Daarvoor betaal je notariskosten. Schenk je meer dan de toepasselijke vrijstelling, dan kan de ontvanger ook schenkbelasting moeten betalen, terwijl die het geschonken bedrag nog niet ontvangt.
De schuld en de vordering kunnen ook gevolgen hebben voor de belasting in box 3. Het voordeel van de schuld bij jou is niet altijd gelijk aan de belasting die de ontvanger over de vordering betaalt. Daardoor kan het gezamenlijke belastingvoordeel kleiner zijn dan je op basis van de erfbelasting verwacht.
Wanneer past een papieren schenking minder goed?
Heeft de ontvanger het geld nu nodig, dan helpt een papieren schenking meestal niet direct. En als je de jaarlijkse rente moeilijk kunt betalen, is de afspraak financieel riskant. Ook bij een beperkt verwacht voordeel kunnen de notariskosten en de gevolgen voor box 3 zwaarder wegen.
Een papieren schenking is een echte schuld. Wil je de mogelijkheid houden om de schenking terug te draaien, bespreek dan met de notaris of een herroepingsclausule in de akte past.
Laat vóór de schenking berekenen wat de verwachte besparing is, inclusief notariskosten, eventuele schenkbelasting en gevolgen voor box 3. Zet daar de jaarlijkse rentebetaling naast: juist die maakt zichtbaar of schenken op papier bij jouw financiële situatie past.
