Een erfenis weigeren wegens schulden kan door de nalatenschap te verwerpen bij de rechtbank. Je ontvangt dan niets uit de erfenis, maar bent als erfgenaam ook niet aansprakelijk voor de schulden van de overledene. De keuze is in principe definitief.
Wanneer is een erfenis weigeren wegens schulden verstandig?
Verwerpen kan een passende keuze zijn als duidelijk is dat de schulden groter zijn dan de bezittingen en je niets uit de nalatenschap wilt ontvangen. Je hoeft de schulden dan niet als erfgenaam uit je eigen geld te betalen.
Weet je nog niet of er meer schulden dan bezittingen zijn? Dan kun je ook beneficiair aanvaarden. Je blijft dan erfgenaam en ontvangt een eventueel overschot nadat de schulden zijn betaald. Je bent in principe niet met je eigen vermogen aansprakelijk, maar de afwikkeling brengt wel verplichtingen met zich mee.
Voordat je beslist, kun je een beeld van de schulden vormen via de administratie, bankafschriften en post van de overledene. Denk aan leningen, achterstallige rekeningen en belastingschulden. Ook bezittingen, zoals spaargeld en een woning, tellen mee bij de afweging.
Zo verwerp je een erfenis met schulden
Een erfenis weigeren doe je door een verklaring van verwerping af te leggen bij de rechtbank van het laatste woonadres van de overledene. Dat kan via de griffie. De rechtbank registreert je keuze in het boedelregister. Voor de verklaring betaal je griffierecht. Je kunt de verklaring zelf indienen of een notaris vragen je te helpen.
Bespreek je besluit ook met de andere betrokkenen. Door je verwerping kunnen andere mensen erfgenaam worden, bijvoorbeeld je kinderen. Voor het verwerpen namens een minderjarig kind is toestemming van de kantonrechter nodig.
In de eerste drie maanden na het overlijden kun je niet worden gedwongen om een keuze te maken. Daarna kan een belanghebbende de kantonrechter vragen om je een termijn te geven. Laat zo’n verzoek niet liggen: als je binnen de gestelde termijn niet kiest, kan dat gevolgen hebben voor je aansprakelijkheid.
Wat kun je doen voordat je beslist?
Ga voorzichtig om met bezittingen van de overledene. Als je spullen verkoopt of geld uit de nalatenschap voor jezelf gebruikt, kan dat worden gezien als zuivere aanvaarding. Daardoor kun je aansprakelijk worden voor schulden. Ook kun je de erfenis dan in principe niet meer verwerpen.
Informatie verzamelen en noodzakelijke zaken beheren kan wel. Neem bijvoorbeeld de administratie door om openstaande rekeningen te vinden, maar verdeel nog geen geld of waardevolle spullen.
Schulden en kosten die losstaan van de erfenis
Verwerpen beschermt je tegen aansprakelijkheid als erfgenaam. Het maakt een eigen schuld niet ongedaan. Heb je bijvoorbeeld samen met de overledene een lening afgesloten of sta je zelf borg, dan kan de schuldeiser je mogelijk daarop aanspreken.
Ook uitvaartkosten kunnen los van je keuze voor rekening komen van degene die opdracht gaf voor de uitvaart. Daarnaast kunnen nabestaanden onder omstandigheden op grond van de wet moeten bijdragen. De rekening verdwijnt dus niet automatisch doordat je de erfenis verwerpt.
Breng eerst de bezittingen en schulden zo goed mogelijk in kaart en leg daarna je keuze vast. Heb je al geld of spullen uit de nalatenschap gebruikt, vraag dan juridisch advies voordat je een verklaring van verwerping indient.
