Een erfenis is niet altijd volledig belastingvrij, maar je hoeft ook niet over het hele bedrag erfbelasting te betalen. Hoeveel je belastingvrij mag ontvangen, hangt af van jouw relatie met de overledene. De Belastingdienst hanteert vaste vrijstellingsbedragen: alles daaronder blijft buiten de heffing, alles daarboven wordt belast.
Vrijstellingen erfbelasting 2026: overzicht per relatie
De vrijstelling voor erfbelasting verschilt sterk per situatie. Partners krijgen de hoogste vrijstelling. Kinderen en kleinkinderen hebben een lagere maar nog steeds aanzienlijke drempel. Verdere familieleden en anderen vallen in een lagere categorie met een kleinere vrijstelling.
Naar schatting gelden in 2026 de volgende vrijstellingsbedragen (de exacte bedragen worden jaarlijks geïndexeerd door de Belastingdienst en kunnen iets afwijken; raadpleeg belastingdienst.nl voor de actuele cijfers):
| Relatie tot overledene | Vrijstelling (schatting 2026) |
|---|---|
| Partner | Naar schatting rond €800.000 |
| Kind of pleegkind | Naar schatting rond €23.000 |
| Kind met een beperking | Naar schatting rond €68.000 |
| Kleinkind | Naar schatting rond €23.000 |
| Ouder | Naar schatting rond €55.000 |
| Alle overige erfgenamen | Naar schatting rond €2.600 |
Ontvang je als kind een erfenis van €30.000, dan betaal je erfbelasting over het deel boven de vrijstelling. Over de eerste circa €23.000 betaal je niets. Over de resterende €7.000 betaal je wel belasting, tegen het tarief dat bij jouw situatie hoort.
Wanneer is een erfenis volledig belastingvrij?
Je erfenis is volledig belastingvrij als het totale bedrag dat je erft onder jouw vrijstelling blijft. Als partner en je erft €750.000, dan valt dat binnen de vrijstelling en betaal je geen cent erfbelasting. Als kind en je erft €18.000, geldt hetzelfde: geen aangifte, geen belasting.
Houd er rekening mee dat de vrijstelling geldt per erfgenaam, niet per nalatenschap. Erven drie kinderen elk €20.000, dan valt elk kind individueel onder de vrijstelling. Ze hoeven geen van allen erfbelasting te betalen.
Erfbelasting berekenen: zo werkt het boven de vrijstelling
Ligt de erfenis boven jouw vrijstelling, dan betaal je belasting over het meerdere. Er zijn twee schijven, en het tarief hangt af van hoe hoog het bedrag boven de vrijstelling is én van de relatie:
- Partners en kinderen betalen een lager tarief (naar schatting 10% in de eerste schijf en 20% in de tweede schijf in 2026).
- Overige erfgenamen, zoals neven, nichten of vrienden, betalen een hoger tarief (naar schatting 30% en 40%).
De schijfgrens ligt naar schatting rond €152.000 in 2026. Tot dat bedrag boven de vrijstelling geldt het lagere tarief, daarboven het hogere. De exacte grenzen staan elk jaar op belastingdienst.nl.
Vrijstelling voor de eigen woning in de erfenis
Erft een partner de gezamenlijke woning, dan telt die woning mee voor de erfbelasting. De hoge partnervrijstelling dekt vaak een groot deel, maar bij een dure woning kan het toch boven de vrijstelling uitkomen. In dat geval is er soms de mogelijkheid om uitstel van betaling aan te vragen bij de Belastingdienst, zodat je de woning niet direct hoeft te verkopen om de belasting te betalen.
Aangifte erfbelasting: wanneer ben je verplicht?
De Belastingdienst stuurt meestal een uitnodiging voor aangifte erfbelasting als er vermoedelijk erfbelasting verschuldigd is. Krijg je geen uitnodiging maar denk je dat je wél boven de vrijstelling uitkomt, dan ben je zelf verplicht aangifte te doen. Dit moet je doen binnen acht maanden na het overlijden.
Blijf je ruim onder de vrijstelling? Dan hoef je in de meeste gevallen geen aangifte in te dienen en betaal je niets.
De vrijstelling die voor jou geldt, is dus de eerste vraag om te beantwoorden als je een erfenis ontvangt. Zit je er duidelijk onder, dan is de erfenis volledig belastingvrij. Zit je erboven, dan loont het om de aangifte zorgvuldig in te vullen en zo nodig een belastingadviseur te raadplegen, zeker bij grotere bedragen of een ingewikkelde nalatenschap.
