Na de beëindiging van een geregistreerd partnerschap kun je partneralimentatie moeten betalen of ontvangen. Dat hangt onder meer af van wat de ene partner nodig heeft om van te leven en wat de andere partner kan betalen. Hebben jullie kinderen, dan kunnen ook afspraken over kinderalimentatie nodig zijn.
De regels voor alimentatie na een geregistreerd partnerschap zijn in grote lijnen hetzelfde als na een huwelijk. Een verschil in inkomen betekent niet automatisch dat er alimentatie betaald moet worden.
Wanneer is alimentatie bij een geregistreerd partnerschap nodig?
Partneralimentatie is bedoeld voor een ex-partner die na de beëindiging van het partnerschap niet genoeg inkomen heeft om in het eigen levensonderhoud te voorzien. Er wordt ook gekeken of diegene zelf meer inkomen kan verdienen.
Daarnaast moet de andere ex-partner voldoende financiële ruimte hebben om bij te dragen. Verdient je ex-partner minder, maar kan diegene zelf rondkomen? Dan is partneralimentatie niet vanzelfsprekend. Andersom kan er wel behoefte zijn aan een bijdrage, maar onvoldoende ruimte om die te betalen.
Jullie kunnen samen afspraken maken over partneralimentatie. Komen jullie er niet uit, dan kan de rechter een bedrag vaststellen.
Hoe wordt de hoogte van partneralimentatie bepaald?
Er bestaat geen vast of normaal bedrag voor partneralimentatie. De hoogte hangt af van jullie persoonlijke situatie. Bij een berekening spelen vooral deze punten een rol:
- Behoefte: welk bedrag is nodig voor het levensonderhoud, gezien jullie inkomen en manier van leven tijdens het partnerschap?
- Eigen inkomen: hoeveel verdient de ontvanger zelf en wat kan diegene redelijkerwijs verdienen?
- Draagkracht: welk bedrag kan de betalende partner missen na aftrek van kosten waarmee rekening wordt gehouden?
- Kinderalimentatie: een bijdrage voor kinderen gaat voor op partneralimentatie en kan daardoor invloed hebben op het bedrag dat overblijft.
Het bedrag wordt doorgaans bruto vastgesteld. De ontvanger betaalt er meestal inkomstenbelasting over. De betaler kan betaalde partneralimentatie onder voorwaarden aftrekken. Daardoor is het nettobedrag voor beiden anders dan het afgesproken bedrag.
Hoe lang loopt partneralimentatie na een geregistreerd partnerschap?
Voor veel recente beëindigingen geldt als hoofdregel dat partneralimentatie duurt tot de helft van de duur van het geregistreerd partnerschap, met een maximum van vijf jaar. Op die regel bestaan uitzonderingen:
- Hebben jullie samen een kind jonger dan twaalf jaar? Dan kan de alimentatie doorlopen totdat het jongste kind twaalf wordt.
- Heeft het partnerschap langer dan vijftien jaar geduurd en bereikt de ontvanger binnen tien jaar de AOW-leeftijd? Dan kan de alimentatie doorlopen tot die leeftijd.
- Heeft het partnerschap langer dan vijftien jaar geduurd en is de ontvanger op of vóór 1 januari 1970 geboren? Dan kan onder voorwaarden een termijn van tien jaar gelden.
Bij oudere afspraken of procedures kunnen andere regels gelden. Jullie kunnen ook zelf afspraken maken over de duur. Laat bij het vastleggen duidelijk opnemen wanneer de betaling begint en eindigt.
Kinderalimentatie na een geregistreerd partnerschap
Kinderalimentatie is een bijdrage in de kosten van jullie kinderen. Die staat los van partneralimentatie. Ook als geen van jullie partneralimentatie betaalt, kan er dus wel een bijdrage voor de kinderen nodig zijn.
Bij de berekening wordt gekeken naar wat de kinderen nodig hebben en wat de ouders kunnen betalen. Ook de verdeling van de zorg speelt mee. Ouders hebben in principe een onderhoudsplicht voor hun kinderen tot zij 21 jaar zijn. Vanaf 18 jaar kan de bijdrage rechtstreeks aan het kind worden betaald.
Alimentatie afspreken, aanpassen of stoppen
Leg afspraken over alimentatie schriftelijk vast. Noteer in ieder geval het bedrag, de ingangsdatum en de duur. Vermeld ook of de jaarlijkse wettelijke indexering geldt. Door die indexering wordt het bedrag normaal gesproken ieder jaar aangepast.
Verandert later het inkomen of de gezinssituatie, dan kan een nieuwe berekening nodig zijn. Een wijziging leidt niet automatisch tot een ander bedrag. Spreek een aanpassing samen af of vraag de rechter om een beslissing. Verlaag een vastgestelde bijdrage niet op eigen initiatief omdat je omstandigheden zijn veranderd.
Partneralimentatie eindigt in principe ook als de ontvanger opnieuw trouwt, een geregistreerd partnerschap aangaat of duurzaam samenwoont alsof diegene getrouwd is. Voor dat laatste moet meer aan de hand zijn dan alleen een nieuwe relatie. Bij kinderalimentatie gelden andere regels.
Veelgestelde vragen over alimentatie
Is partneralimentatie verplicht bij een geregistreerd partnerschap?
Niet in iedere situatie. Of een bijdrage nodig is, hangt af van de behoefte van de ene ex-partner en de draagkracht van de andere. Jullie kunnen daar afspraken over maken of de rechter kan een beslissing nemen.
Is kinderalimentatie aftrekbaar?
Nee, kinderalimentatie is niet aftrekbaar in de aangifte inkomstenbelasting. Voor partneralimentatie gelden andere fiscale regels.
Wat als je ex-partner niet betaalt?
Is de alimentatie door de rechter vastgesteld en ontstaat er een betalingsachterstand? Dan kun je onder voorwaarden het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen (LBIO) vragen om te helpen bij de inning.
Laat een berekening maken voordat jullie een bedrag afspreken. Zo wordt zichtbaar of er ruimte is voor partneralimentatie naast een eventuele bijdrage voor de kinderen.
