Met een volmacht voor medische beslissingen wijs je iemand aan die namens jou met zorgverleners overlegt en beslissingen neemt als je dat zelf niet meer kunt. Je kunt deze medische volmacht zelf op papier zetten of bij een notaris laten vastleggen. Geef een kopie aan je huisarts, zodat duidelijk is wie jou mag vertegenwoordigen.
Wanneer werkt een volmacht voor medische beslissingen?
Je medisch gevolmachtigde komt in beeld als je een beslissing over je behandeling niet zelf kunt nemen, bijvoorbeeld doordat je buiten bewustzijn bent. Een arts beoordeelt of je de informatie over die specifieke beslissing begrijpt en de gevolgen kunt overzien. Dat je hulp nodig hebt bij één beslissing betekent niet automatisch dat je over niets meer zelf kunt beslissen.
Kun je zelf een keuze maken, dan blijf je zelf beslissen. Ook als je vertegenwoordiger namens je optreedt, hoort die je zo veel mogelijk bij de beslissing te betrekken.
Wat mag je medisch gevolmachtigde beslissen?
Je vertegenwoordiger bespreekt met de zorgverlener welke zorg nodig is en kan namens jou toestemming geven voor een behandeling of die weigeren. Daarvoor mag je vertegenwoordiger de medische informatie krijgen die nodig is om die taak uit te voeren. Die persoon kan ook je schriftelijke behandelwensen onder de aandacht van de arts brengen.
Een medische volmacht geeft iemand niet het recht om elke gewenste behandeling af te dwingen. Een arts moet goede zorg verlenen en mag onder omstandigheden afwijken van de wens van de vertegenwoordiger. Euthanasie kan een vertegenwoordiger niet namens jou eisen. Een schriftelijk behandelverbod kan wel duidelijk maken welke behandeling je niet wilt.
Een risico is dat je vertegenwoordiger je wensen anders uitlegt dan jij bedoelde. Bespreek daarom wat voor jou belangrijk is, bijvoorbeeld wanneer je een behandeling wel of niet zou willen. Zet die wensen ook op papier en bespreek ze met je arts.
Wie beslist als je niemand aanwijst?
Is er geen schriftelijk aangewezen vertegenwoordiger, dan overlegt de zorgverlener meestal eerst met je echtgenoot, geregistreerd partner of andere levensgezel. Is die er niet of wil die niet optreden, dan kan een naast familielid je vertegenwoordigen. Is er een curator of mentor door de rechter benoemd, dan gaat die vertegenwoordiger voor.
Wil je zelf bepalen wie deze rol krijgt, dan kun je iemand aanwijzen die je vertrouwt. Dat kan je partner zijn, maar ook een vriend of familielid. Vraag die persoon of hij of zij de taak wil uitvoeren. Je kunt ook een vervanger noemen voor het geval je eerste keuze niet beschikbaar is.
Wat zet je in een medische volmacht?
Een medische volmacht hoeft niet door een notaris te worden opgesteld. Zet je keuze duidelijk op papier terwijl je zelf nog begrijpt wat de aanwijzing betekent. Neem in elk geval deze gegevens op:
- Je volledige naam en geboortedatum.
- De naam en contactgegevens van je vertegenwoordiger en eventueel een vervanger.
- Dat de vertegenwoordiger namens jou mag optreden als je een medische beslissing niet zelf kunt nemen.
- Welke taken je vertegenwoordiger krijgt, zoals overleg met zorgverleners en beslissen over behandelingen.
- De datum en je handtekening.
Je kunt de aanwijzing bijvoorbeeld zo formuleren:
“Ik, [naam en geboortedatum], wijs [naam en contactgegevens] aan als mijn vertegenwoordiger voor medische beslissingen. Als ik een beslissing over mijn zorg of behandeling niet zelf kan nemen, mag deze persoon namens mij met mijn zorgverleners overleggen en beslissen. Mijn vertegenwoordiger betrekt mij daarbij zo veel mogelijk en houdt rekening met mijn wensen.”
Dit is een eenvoudig voorbeeld. Voeg je eigen wensen toe en maak duidelijk of je een vervanger aanwijst. Bespreek met je vertegenwoordiger wat de taak inhoudt voordat je de volmacht gebruikt.
Geef de volmacht aan je huisarts
Vraag je huisarts om de medische volmacht in je dossier op te nemen. Geef ook een kopie aan je vertegenwoordiger en, als dat nodig is voor je behandeling, aan andere zorgverleners. Zo weten zij met wie ze kunnen overleggen als jij dat niet meer kunt.
Een notaris kan de medische volmacht ook opnemen in een levenstestament en je helpen om de tekst duidelijk vast te leggen. Zelf opstellen is vaak voldoende voor de medische aanwijzing. Hulp van een notaris kan nuttig zijn als je uitgebreide wensen hebt of verwacht dat er discussie ontstaat over wie jou vertegenwoordigt.
Veranderen je keuze of je behandelwensen, geef de nieuwe versie dan aan je vertegenwoordiger en huisarts. Zo staat in je medisch dossier wie op dat moment namens jou mag spreken.
