Een executeur-afwikkelingsbewindvoerder is iemand die in een testament de taak krijgt om een nalatenschap af te wikkelen en vaak ook te verdelen. Deze persoon heeft meestal meer bevoegdheden dan een gewone executeur. Welke beslissingen hij of zij zelfstandig mag nemen, hangt af van het testament en de wet.
Wat maakt een executeur-afwikkelingsbewindvoerder anders?
Een gewone beheersexecuteur beheert de nalatenschap en betaalt de schulden. Daarmee maakt deze de erfenis klaar voor verdeling. De executeur-afwikkelingsbewindvoerder is daarnaast aangewezen als bewindvoerder en kan bevoegd zijn om de verdeling zelf te regelen.
Deze rol wordt in de praktijk ook wel een driesterrenexecuteur genoemd. Dat is geen garantie dat iedere driesterrenexecuteur hetzelfde mag. De overledene bepaalt in het testament welke taken en bevoegdheden de bewindvoerder krijgt, binnen de grenzen van de wet.
Het verschil merk je bijvoorbeeld als de erfgenamen het niet eens worden over de verdeling van bezittingen. Een afwikkelingsbewindvoerder kan, als het testament daarvoor de bevoegdheid geeft, de verdeling regelen zonder dat iedere erfgenaam daarmee instemt. Die extra bevoegdheid kan vertraging voorkomen, maar geeft de bewindvoerder ook veel verantwoordelijkheid.
Welke beslissingen kan de afwikkelingsbewindvoerder nemen?
Een executeur-afwikkelingsbewindvoerder zorgt meestal eerst voor een overzicht van de bezittingen en schulden. Daarna worden schulden betaald en wordt geregeld wat nodig is om de nalatenschap af te wikkelen. Afhankelijk van het testament kan de bewindvoerder ook:
- beslissen welke goederen worden verkocht;
- een voorstel maken voor de verdeling van bezittingen;
- de verdeling namens de erfgenamen tot stand brengen;
- de opbrengst of bezittingen volgens de verdeling aan de erfgenamen laten toekomen.
Stel dat er een woning in de nalatenschap zit. Een afwikkelingsbewindvoerder kan bevoegd zijn de verkoop te regelen en de opbrengst vervolgens te verdelen. Dat betekent niet dat de bewindvoerder de woning zomaar voor elke prijs mag verkopen. Een zorgvuldige waardebepaling en een goede uitleg aan de erfgenamen helpen om discussie te voorkomen.
Wat betekent dit voor de erfgenamen?
Erfgenamen krijgen mogelijk minder directe zeggenschap over de verdeling dan wanneer zij alles samen regelen. Dat kan prettig zijn als overleg moeilijk verloopt, maar het kan ook wringen als zij een andere keuze zouden maken dan de bewindvoerder.
Zelfstandig kunnen beslissen betekent niet dat de afwikkelingsbewindvoerder naar eigen belang mag handelen. De bewindvoerder moet zorgvuldig omgaan met de nalatenschap, erfgenamen informeren en rekening en verantwoording afleggen over de uitvoering van de taak. Ook duidelijkheid over de kosten hoort daarbij.
Wanneer past deze rol in een testament?
Een executeur-afwikkelingsbewindvoerder kan passen als je wilt dat één vertrouwenspersoon de afwikkeling en verdeling begeleidt, ook als erfgenamen het niet overal over eens zijn. De keerzijde is dat je die persoon veel invloed geeft. Kies daarom iemand die zorgvuldig kan werken en bereid is om keuzes uit te leggen.
Bespreek bij het opstellen van je testament met de notaris welke bevoegdheden je wilt geven. Zo wordt duidelijk of de afwikkelingsbewindvoerder alleen de verdeling voorbereidt of deze ook zelfstandig tot stand mag brengen.
