Met een renteclausule in je testament regel je of en hoeveel rente er komt over de geldvordering die je kinderen na jouw overlijden op je partner krijgen. Die rente wordt meestal bij de vordering opgeteld en pas betaald als de vordering opeisbaar is. De keuze kan gevolgen hebben voor de erfbelasting bij zowel het eerste als het tweede overlijden.
Hoe werkt een renteclausule in je testament?
Bij een langstlevende regeling krijgt je partner de beschikking over de bezittingen en krijgen de kinderen een geldvordering op je partner. Die vordering is meestal pas opeisbaar als ook je partner overlijdt.
In je testament kun je bepalen dat over die vordering rente wordt berekend. De rente groeit dan aan zolang de vordering niet is betaald. Je partner hoeft die rente doorgaans niet jaarlijks uit te keren. Als de vordering opeisbaar wordt, hebben de kinderen recht op de oorspronkelijke vordering en de opgebouwde rente.
In de clausule kun je een rentepercentage vastleggen of ruimte laten om de rente na het eerste overlijden vast te stellen. Ook kun je regelen wanneer de rente ingaat en of deze enkelvoudig of samengesteld is.
Enkelvoudige of samengestelde rente
Bij enkelvoudige rente wordt de rente steeds berekend over de oorspronkelijke vordering. Bij samengestelde rente telt de opgebouwde rente mee voor de volgende renteberekening. De kinderen ontvangen dan ook rente over rente.
Daardoor groeit een vordering met samengestelde rente sneller. Vooral als er veel tijd zit tussen de twee overlijdens kan dat een groot verschil maken. Een hogere schuld aan de kinderen betekent ook dat er minder vermogen overblijft voor andere erfgenamen van de langstlevende.
Invloed van de rente op de erfbelasting
De rente kan de waarde beïnvloeden waarover de kinderen na het eerste overlijden erfbelasting betalen. Een hogere rente kan bij dat eerste overlijden tot meer erfbelasting leiden. Bij de wettelijke verdeling schiet de langstlevende die belasting voor. Dat kan lastig zijn als veel vermogen in de woning zit en er weinig spaargeld beschikbaar is.
Bij het overlijden van de langstlevende is de vordering met opgebouwde rente een schuld van diens nalatenschap. Daardoor kan de nalatenschap waarover erfbelasting wordt berekend kleiner zijn. Het voordeel is niet gegarandeerd: onder meer het gekozen percentage, de tijd tussen de overlijdens en de fiscale regels spelen een rol. Bij een hoge rente kan een deel van de rente alsnog voor de erfbelasting meetellen.
Welke rente geldt zonder renteclausule?
Bij de wettelijke verdeling geldt zonder afwijkende regeling een rente die afhangt van de wettelijke rente. Alleen het deel van de wettelijke rente boven 6% wordt bijgeschreven. Deze rente is enkelvoudig. Is de wettelijke rente niet hoger dan 6%, dan groeit de vordering volgens deze regeling niet door rente.
Een rente die vast in het testament staat, verandert niet automatisch mee met de wettelijke rente. Als na het overlijden een andere rente wordt afgesproken, moet dat voor de berekening van de erfbelasting binnen de aangiftetermijn gebeuren, inclusief eventueel verleend uitstel.
Bewaar de berekening van de oorspronkelijke vordering en de opgebouwde rente bij de administratie. Bespreek bij het opstellen van de renteclausule met de notaris ook hoeveel erfbelasting de langstlevende bij het eerste overlijden kan voorschieten.
