Een erfenis uit het buitenland ontvangen betekent niet automatisch dat je geen Nederlandse erfbelasting betaalt. Of je in Nederland aangifte moet doen, hangt af van waar de overledene woonde, niet van waar het vermogen staat. In veel gevallen betaal je belasting in twee landen tegelijk, en dan is het zaak om dubbele belasting te voorkomen.
Dit artikel legt uit wanneer Nederland heft over een erfenis uit het buitenland, hoe je dubbele belasting voorkomt en waar je op moet letten als je vermogen, vastgoed of een bankrekening in een ander land erft.
Wanneer heft Nederland over een erfenis uit het buitenland?
Nederland belast een erfenis als de overledene op het moment van overlijden in Nederland woonde. Het maakt dan niet uit of het geërfde vermogen in Spanje staat, de bankrekening in Duitsland is of het vakantiehuis in Frankrijk. Je doet dan gewoon aangifte erfbelasting in Nederland, over de hele erfenis, inclusief het buitenlandse deel.
Er is één speciale situatie: iemand die Nederland heeft verlaten maar nog geen tien jaar geleden is geëmigreerd, wordt door de Belastingdienst nog steeds als Nederlands inwoner beschouwd voor de erfbelasting. Dit wordt de tienjaarstermijn genoemd. Wil je als Nederlander in het buitenland gaan wonen en daarmee Nederlandse erfbelasting voor je erfgenamen vermijden, dan moet je dus minstens tien jaar aaneengesloten in het buitenland hebben gewoond op het moment van overlijden.
Wat als de overledene in het buitenland woonde?
Woonde de overledene aantoonbaar in een ander land, en is de tienjaarstermijn verstreken, dan heft Nederland in principe geen erfbelasting. Dat andere land is dan aan zet. Maar er is een uitzondering: als jij als erfgenaam in Nederland woont en je erft onroerend goed dat in Nederland staat, dan kan de Belastingdienst alsnog Nederlandse erfbelasting heffen over dat specifieke deel.
Erfgenamen die in Nederland wonen en een erfenis ontvangen uit een land zonder erfbelasting (zoals Australië, Canada of veel andere landen) hoeven in Nederland over die buitenlandse erfenis geen belasting te betalen, zolang de overledene ook daadwerkelijk in dat andere land woonde.
Dubbele belasting bij een erfenis uit het buitenland
Het komt regelmatig voor dat twee landen tegelijk heffen over dezelfde erfenis. Bijvoorbeeld: de overledene woonde in Nederland, maar had een appartement in Italië. Nederland heft dan over de totale erfenis, en Italië heft over het Italiaanse onroerend goed. Je betaalt dan potentieel twee keer belasting over hetzelfde.
De Belastingdienst biedt hiervoor een verrekening aan. Je geeft in je Nederlandse aangifte erfbelasting aan hoeveel belasting je in het andere land hebt betaald over dat deel van de erfenis. De Nederlandse erfbelasting wordt dan verminderd met dat bedrag, maar nooit meer dan het Nederlandse bedrag dat over dat buitenlandse deel verschuldigd zou zijn. Je betaalt altijd minimaal het hoogste van de twee bedragen, maar niet allebei volledig.
Heeft Nederland met het betreffende land een belastingverdrag gesloten, dan gelden de regels uit dat verdrag. Nederland heeft erfbelastingverdragen met slechts een beperkt aantal landen. Staat het land niet op die lijst, dan geldt de eenzijdige verrekenregeling van Nederland. De Belastingdienst publiceert welke verdragen van kracht zijn.
Praktisch: aangifte doen bij een erfenis uit het buitenland
Je geeft een erfenis uit het buitenland op in je Nederlandse aangifte erfbelasting, op dezelfde manier als een binnenlandse erfenis. Je voegt daarbij de buitenlandse belastingaanslag toe als bewijs van de betaalde belasting in het andere land, zodat de verrekening toegepast kan worden.
Een stappenplan in het kort:
- Stel vast waar de overledene ten tijde van overlijden woonde en hoe lang al.
- Controleer of de tienjaarstermijn een rol speelt.
- Zet de volledige waarde van de erfenis op een rij, inclusief buitenlandse bezittingen.
- Regel de aangifte in het buitenland via een lokale notaris of belastingadviseur, vóórdat je de Nederlandse aangifte indient.
- Voeg de buitenlandse belastingaanslag toe aan je Nederlandse aangifte en vraag om verrekening.
De termijn voor het indienen van de aangifte erfbelasting in Nederland is normaal acht maanden na het overlijden. Bij een erfenis uit het buitenland is die termijn soms te krap, zeker als je eerst moet wachten op een buitenlandse belastingaanslag. Je kunt bij de Belastingdienst uitstel aanvragen.
Buitenlands vastgoed en bankrekeningen: extra aandachtspunten
Vastgoed in het buitenland mag je in veel landen niet zomaar overdragen zonder tussenkomst van een lokale notaris. In Spanje, Frankrijk en Italië is een notariële akte in dat land verplicht. Dat kost tijd en geld, en de lokale erfbelastingregels kunnen sterk afwijken van de Nederlandse.
Een buitenlandse bankrekening erven gaat niet altijd snel. Sommige banken eisen een lokale verklaring van erfrecht of een officieel vertaald document. Laat je hierover tijdig informeren door de bank in kwestie, zodat je niet voor verrassingen staat.
Bij een erfenis uit het buitenland lopen de belastingregels, de overdrachtsregels en de lokale notariële vereisten nogal uiteen. Het is verstandig om een specialist in te schakelen die bekend is met het erfrecht en de belastingregels van het specifieke land, zeker als er onroerend goed bij betrokken is of als het om een aanzienlijk bedrag gaat.
