Een goed levenstestament past bij jouw situatie en maakt duidelijk wie namens jou mag handelen, wanneer dat mag en welke grenzen daarbij gelden. Het bevat ook afspraken over controle. Zo kan iemand je helpen als je dat zelf niet meer kunt, terwijl je zo veel mogelijk de regie houdt.
Een levenstestament is niet automatisch goed omdat het uitgebreid is. Het moet vooral duidelijk en uitvoerbaar zijn voor de mensen die ermee te maken krijgen.
Wat is een goed levenstestament in de praktijk?
In een goed levenstestament zijn je wensen zo beschreven dat er later weinig twijfel ontstaat. Bedenk daarom niet alleen wat je wilt regelen, maar ook welke beslissingen lastig kunnen worden.
Wil je bijvoorbeeld dat iemand je woning mag verkopen als je niet meer zelfstandig kunt wonen? Dan is het zinvol om te bespreken onder welke omstandigheden je dat wilt en waar de opbrengst voor bedoeld is. Een algemene zin als “regel mijn zaken goed” geeft daarvoor weinig houvast.
Je kunt ook grenzen stellen aan schenkingen of grote uitgaven. Dat maakt duidelijk wat wel en niet de bedoeling is. Tegelijk is te veel detail niet altijd handig: je kunt niet iedere toekomstige situatie voorspellen. Zoek daarom naar afspraken die richting geven én ruimte laten voor redelijke keuzes.
Duidelijke bevoegdheden en afspraken over controle
Kies iemand die je vertrouwt en die de taak aankan. Bespreek vooraf of diegene bereid is om je zaken te regelen. Je kunt verschillende mensen aanwijzen voor financiële en medische zaken, als dat beter bij hen past.
Leg ook vast wanneer iemand namens jou mag handelen. Een volmacht kan meteen ingaan of pas onder afgesproken voorwaarden. Bespreek met de notaris hoe anderen kunnen vaststellen dat aan die voorwaarden is voldaan. Een regeling die in theorie duidelijk is, moet ook bij een bank of andere organisatie bruikbaar zijn.
Vertrouwen alleen is niet altijd genoeg. Spreek af aan wie de gemachtigde inzicht geeft in de administratie en hoe vaak dat gebeurt. Je kunt ook iemand aanwijzen die toezicht houdt. Dat kan misverstanden en misbruik helpen voorkomen.
Denk daarnaast aan een vervanger. Als de persoon die je hebt gekozen zelf ziek wordt of de taak niet meer wil uitvoeren, blijft duidelijk wie het kan overnemen. Wijs je meerdere mensen aan, maak dan duidelijk of zij zelfstandig mogen handelen of samen moeten beslissen.
Medische wensen die bekend en bereikbaar zijn
Een goed levenstestament maakt duidelijk wie jouw medische wensen kan bespreken als je dat zelf niet meer kunt. Schrijf die wensen begrijpelijk op en bespreek ze met je huisarts. De huisarts kan ze opnemen in je medisch dossier, zodat zorgverleners ervan weten.
Je kunt medische wensen ook in een aparte wilsverklaring vastleggen en daarnaar verwijzen. Dat maakt het aanpassen van die wensen eenvoudiger. Een wens voor euthanasie betekent niet dat een arts verplicht is die uit te voeren: daarvoor gelden wettelijke voorwaarden.
Een goed levenstestament blijft actueel
Je situatie kan veranderen. Misschien verandert je relatie met de persoon die je hebt aangewezen, verhuis je of wil je andere grenzen stellen aan financiële beslissingen. Kijk daarom af en toe of de afspraken nog passen. Voor het wijzigen van een notariële akte ga je opnieuw naar de notaris.
Vertel de betrokkenen waar zij de afspraken kunnen vinden en welke rol zij hebben. Dan is je levenstestament niet alleen op papier goed geregeld, maar kunnen je naasten er ook mee handelen wanneer dat nodig is.
