Met een notarieel samenlevingscontract ben je fiscaal partner als je allebei meerderjarig bent en op hetzelfde adres bij de gemeente staat ingeschreven. Een contract dat je samen opstelt zonder notaris is daarvoor niet voldoende. Voldoen jullie al op een andere manier aan de voorwaarden voor fiscaal partnerschap, dan verandert het contract jullie fiscale status niet.
Samenlevingscontract en fiscaal partner: de voorwaarden
De Belastingdienst ziet jullie door een samenlevingscontract als fiscale partners voor de inkomstenbelasting als aan deze drie voorwaarden is voldaan:
- Jullie zijn allebei meerderjarig.
- Jullie staan op hetzelfde woonadres ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP).
- Jullie hebben samen een notarieel samenlevingscontract.
Een samenlevingscontract is niet altijd nodig om fiscale partners te zijn. Wonen jullie op hetzelfde adres en hebben jullie samen een kind of een eigen woning waarin jullie beiden wonen? Dan zijn jullie ook zonder contract fiscale partners. Dat geldt ook als jullie bij een pensioenfonds als pensioenpartners zijn aangemeld.
Woon je samen met je vader, moeder of kind? Dan gelden extra leeftijdsvoorwaarden. Jullie moeten allebei aan het begin van het kalenderjaar minimaal 27 jaar zijn om fiscale partners te kunnen zijn.
Vanaf wanneer zijn jullie fiscaal partner?
Sluiten jullie het notariële contract terwijl jullie al op hetzelfde adres staan ingeschreven? Dan kan het fiscaal partnerschap voor de inkomstenbelasting terugwerken tot het moment waarop jullie dat jaar op hetzelfde adres zijn gaan wonen. Woonden jullie daar al vanaf het begin van het jaar, dan kunnen jullie dus voor het hele jaar fiscale partners zijn.
Je kunt in dezelfde periode maar één fiscale partner hebben. Had een van jullie eerder in het jaar een andere fiscale partner, dan kan dat invloed hebben op de ingangsdatum.
Wat verandert er bij de belastingaangifte?
Als fiscale partners mogen jullie bepaalde inkomsten en aftrekposten onderling verdelen. Dat geldt bijvoorbeeld voor het saldo van de inkomsten en aftrekposten van de eigen woning en voor vermogen in box 3, zoals spaargeld en beleggingen.
Die verdeling kan verschil maken voor de belasting die jullie samen betalen. De partner met het hoogste inkomen alle aftrekposten geven is niet altijd het voordeligst. Vul daarom in de aangifte verschillende verdelingen in en vergelijk de uitkomst voor jullie samen.
Jullie kunnen samen aangifte doen, maar dat hoeft niet. Ook als jullie ieder apart aangifte doen, blijven jullie fiscale partners en moeten de bedragen in beide aangiften op elkaar aansluiten.
Mogelijke nadelen en andere gevolgen
Fiscaal partnerschap levert niet vanzelf belastingvoordeel op. Het gezamenlijke inkomen of vermogen kan bijvoorbeeld invloed hebben op bepaalde heffingskortingen. Ook voor toeslagen kan een partner meetellen: als jullie toeslagpartners zijn, worden inkomen en vermogen van jullie beiden meegenomen. Daardoor kan een toeslag lager worden of vervallen. Het is mogelijk dat jullie al toeslagpartners waren voordat jullie het contract tekenden.
Voor de erfbelasting gelden aparte voorwaarden voor partners. Een notarieel samenlevingscontract met een wederzijdse zorgplicht kan daarbij een rol spelen, maar fiscaal partnerschap voor de inkomstenbelasting betekent niet automatisch dat jullie ook partners voor de erfbelasting zijn.
Ga vóór het tekenen na of jullie al fiscale partners zijn en vergelijk wat de aangifte en eventuele toeslagen voor jullie samen betekenen. Zo zie je welk fiscaal verschil het samenlevingscontract in jullie situatie werkelijk maakt.
