Een samenlevingscontract of geregistreerd partnerschap kies je vooral op basis van hoeveel je zelf wilt regelen. Met een samenlevingscontract leg je afspraken vast, maar blijven veel wettelijke gevolgen uit. Bij een geregistreerd partnerschap krijg je automatisch rechten en plichten tegenover elkaar, bijvoorbeeld op het gebied van erven en onderhoud.
Een contract biedt meer vrijheid om afspraken te maken. Een geregistreerd partnerschap geeft meer wettelijke bescherming, maar brengt ook verplichtingen mee die niet altijd passen bij wat jullie willen.
Samenlevingscontract of geregistreerd partnerschap: de verschillen
| Onderwerp | Samenlevingscontract | Geregistreerd partnerschap |
|---|---|---|
| Vastleggen | Jullie maken samen afspraken, eventueel bij de notaris. | De gemeente registreert jullie partnerschap bij de burgerlijke stand. |
| Bezittingen en schulden | Er ontstaat geen gemeenschap van goederen. Jullie kunnen afspraken maken over gezamenlijke bezittingen en kosten. | In principe geldt een beperkte gemeenschap van goederen. Daarvan kun je via partnerschapsvoorwaarden afwijken. |
| Erven | Je bent niet automatisch elkaars erfgenaam. Daarvoor is een testament nodig. | Je bent volgens de wet elkaars erfgenaam. Met een testament kun je andere keuzes maken. |
| Uit elkaar gaan | Jullie volgen de afspraken over beëindiging in het contract. | Het partnerschap moet officieel worden beëindigd, met hulp van een notaris, advocaat of rechter. |
| Onderhoud | Er is niet automatisch een onderhoudsplicht voor elkaar. | Er geldt een wettelijke onderhoudsplicht voor elkaar. |
Wanneer past welke keuze bij jullie?
Een samenlevingscontract kan passen als jullie zelf willen bepalen welke financiële afspraken je maakt. Je kunt bijvoorbeeld vastleggen hoe je de woonlasten verdeelt en wat er gebeurt met gezamenlijke spullen als jullie uit elkaar gaan. Het nadeel is dat een contract op zichzelf niet alles regelt: je wordt er bijvoorbeeld geen erfgenaam door.
Een geregistreerd partnerschap kan passen als jullie willen dat de wet een aantal zaken direct regelt. Daar staat tegenover dat er ook verplichtingen ontstaan, zoals de onderhoudsplicht. Niet alle bezittingen worden automatisch gezamenlijk: persoonlijke bezittingen van vóór het partnerschap blijven in principe privé.
Kopen jullie samen een huis, dan is bij beide keuzes van belang hoe de eigendom en de betaling zijn geregeld. Een geregistreerd partnerschap maakt een woning die al van één partner was niet vanzelf van jullie allebei.
Wat zijn de kosten van beide keuzes?
Een samenlevingscontract kun je zelf opstellen, maar een notarieel contract kan nodig zijn voor bijvoorbeeld een pensioenregeling. Volgens notaris.nl beginnen de kosten voor een notariële akte gemiddeld rond de 700 euro inclusief btw. De prijs hangt af van jullie wensen en het notariskantoor.
Voor een geregistreerd partnerschap betaal je meestal aan de gemeente. De kosten verschillen per gemeente en kunnen afhangen van de locatie, dag en tijd. Sommige gemeenten bieden ook een kosteloze mogelijkheid onder bepaalde voorwaarden. Willen jullie partnerschapsvoorwaarden of een testament, dan komen de notariskosten daarbij.
Kun je eerst een contract maken en later partners worden?
Ja. Jullie kunnen beginnen met een samenlevingscontract en later een geregistreerd partnerschap aangaan. Dan gelden de wettelijke regels van het partnerschap en kunnen afspraken uit het contract hun betekenis verliezen. Een notaris kan beoordelen welke afspraken nog werken en of partnerschapsvoorwaarden nodig zijn.
Leg voordat jullie kiezen naast elkaar wat je zelf wilt afspreken en wat je juist automatisch geregeld wilt hebben. Vooral bij een eigen woning, schulden of verschillende inkomsten kan dat verschil de doorslag geven.
