Bij een samenlevingscontract heb je na het uit elkaar gaan niet automatisch recht op partneralimentatie. Je kunt wel samen afspreken dat de ene partner de ander een bijdrage betaalt. Hebben jullie kinderen, dan blijven jullie allebei verantwoordelijk voor hun onderhoud, ook als er niets over alimentatie in het contract staat.
Partneralimentatie bij een samenlevingscontract
Partneralimentatie is een bijdrage in de kosten van levensonderhoud van je ex-partner. Bij ongehuwd samenwonen ontstaat die verplichting niet vanzelf. Wil je dat de ene partner na een breuk financieel bijdraagt aan de ander, dan kun je daar afspraken over opnemen in het samenlevingscontract.
Dat kan bijvoorbeeld passen als een van jullie minder gaat werken om voor de kinderen te zorgen. Zonder afspraak heeft die partner na het einde van de samenleving in principe geen recht op partneralimentatie, ook niet als het inkomen daardoor lager is.
Jullie kunnen ook na het uit elkaar gaan nog samen een bijdrage afspreken. Staat er niets in het contract en lukt het niet om alsnog afspraken te maken? Dan kan een rechter niet zomaar partneralimentatie opleggen alleen omdat jullie hebben samengewoond.
Welke afspraken leg je vast?
Bij alimentatie voor een ex-partner bepaal je samen hoe de regeling eruitziet. Denk niet alleen aan het bedrag, maar ook aan situaties die later kunnen veranderen. Leg bijvoorbeeld vast:
- Wie de bijdrage betaalt en wie deze ontvangt.
- Hoe hoog het bedrag is en wanneer de betaling begint.
- Hoe lang de bijdrage duurt en wanneer deze stopt.
- Of en hoe het bedrag jaarlijks wordt aangepast.
- Wat er gebeurt als een inkomen verandert of een van jullie opnieuw gaat samenwonen.
De behoefte van de ontvanger en de draagkracht van de betaler kunnen helpen om een passend bedrag af te spreken. Draagkracht betekent hoeveel iemand kan betalen. Een advocaat of mediator kan helpen bij een berekening. Bespreek met de notaris hoe jullie de afspraken duidelijk vastleggen.
Spreek ook af wat er gebeurt als je het later niet eens wordt over een wijziging. Een vage afspraak, zoals “we betalen alimentatie als dat nodig is”, kan juist tot discussie leiden over het bedrag en de duur.
Kinderalimentatie staat los van partneralimentatie
Ouders moeten financieel voor hun kinderen blijven zorgen als ze uit elkaar gaan. Die verplichting hangt niet af van een afspraak over partneralimentatie in het samenlevingscontract. Ook een ouder zonder gezag kan onderhoudsplichtig zijn.
Bij het bepalen van kinderalimentatie tellen onder meer de kosten van het kind, de financiële mogelijkheden van beide ouders en de verdeling van de zorg mee. Co-ouderschap betekent niet automatisch dat er geen kinderalimentatie nodig is.
Hebben jullie samen gezag over minderjarige kinderen, dan maken jullie bij het uiteengaan een ouderschapsplan. Daarin leggen jullie ook afspraken over de kosten van de kinderen vast. De onderhoudsplicht loopt in beginsel door totdat een kind 21 jaar is. Vanaf 18 jaar kan de bijdrage rechtstreeks aan het kind worden betaald.
Wat als een afspraak niet wordt nagekomen?
Betaalt je ex-partner de afgesproken bijdrage niet, bespreek dan eerst waarom de betaling uitblijft. Kom je er samen niet uit, dan kan een advocaat uitleggen welke stappen mogelijk zijn. Een rechter kan ook een beslissing nemen over kinderalimentatie. Bij een afspraak over partneralimentatie tussen samenwoners hangt de mogelijkheid om betaling af te dwingen onder meer af van de inhoud en vorm van de afspraak.
Pak het samenlevingscontract erbij als jullie uit elkaar gaan. Zo zie je welke bijdrage voor een ex-partner is afgesproken en welke afspraken over de kinderen nog gemaakt moeten worden.
