Tijdelijke voogdij betekent dat iemand anders tijdelijk het gezag over je minderjarige kind uitoefent. Dit kan nodig zijn als je als ouder met gezag dat zelf tijdelijk niet kunt en er geen andere ouder is die het gezag kan uitoefenen. De rechter beslist of een tijdelijke voogd nodig is en wie die taak krijgt.
Een tijdelijke voogd kan bijvoorbeeld beslissingen nemen over de verzorging, opvoeding en school van je kind. Dat is iets anders dan afspreken dat een familielid een tijdje op je kind past: met zo’n afspraak krijgt diegene niet vanzelf het gezag.
Wanneer is tijdelijke voogdij nodig?
Een tijdelijke voogd kan nodig zijn als een ouder met gezag de verantwoordelijkheid tijdelijk niet kan dragen of het gezag feitelijk niet kan uitoefenen. Dat kan bijvoorbeeld spelen als:
- de ouder minderjarig is;
- de ouder onder curatele staat;
- de verblijfplaats van de ouder onbekend is;
- de ouder door omstandigheden, zoals detentie, het gezag niet kan uitoefenen.
Niet iedere periode van afwezigheid of ziekte leidt tot tijdelijke voogdij. Kan de andere ouder met gezag beslissingen voor het kind nemen, dan is een tijdelijke voogd niet vanzelfsprekend nodig. Ook bij een korte opvang door familie kan het ouderlijk gezag gewoon bij de ouder blijven.
Tijdelijke voogdij kan ook een oplossing zijn als een bestaande voogd zijn taak tijdelijk niet goed kan uitvoeren. Of als er een voorziening nodig is terwijl wordt gewacht tot een voogdij begint.
Wie beslist over de tijdelijke voogd?
De rechter kan een persoon of een gecertificeerde instelling, zoals een jeugdbeschermingsorganisatie, tot voogd benoemen. Een familielid of bekende kan daarvoor in aanmerking komen, maar krijgt de taak niet automatisch. De situatie van het kind en de geschiktheid van de kandidaat spelen mee.
De persoon die voogd wordt, moet onder meer meerderjarig zijn en de taak aanvaarden. Ook mag diegene niet onder curatele staan. Bij tijdelijke voogdij is gezamenlijke uitoefening door twee tijdelijke voogden niet mogelijk.
Een verzoek aan de rechtbank kan onder meer van een persoon of van de Raad voor de Kinderbescherming komen. Welke procedure past, hangt af van de situatie. Op Rechtspraak.nl vind je informatie over verzoeken rond voogdij. Bij een spoedsituatie kan een andere maatregel nodig zijn dan een gewone aanvraag.
Wat mag een tijdelijke voogd beslissen?
De tijdelijke voogd heeft het gezag en kan daardoor belangrijke beslissingen voor het kind nemen. Denk aan een beslissing over school of medische zorg. De voogd zorgt er ook voor dat de verzorging en opvoeding van het kind geregeld zijn. Dat betekent niet automatisch dat het kind bij de voogd woont.
Een tijdelijke voogd is iets anders dan iemand die alleen praktische hulp biedt. Een opa die je kind naar school brengt, wordt daarmee bijvoorbeeld geen voogd. Voor een belangrijke beslissing waarvoor gezag nodig is, blijft het verschil van belang.
Hoe lang duurt tijdelijke voogdij?
Er is geen vaste duur die voor elke situatie geldt. De tijdelijke voorziening hangt samen met de reden waarom een voogd nodig is. Als de situatie verandert, kan een beslissing nodig zijn over het gezag. Ga er daarom niet van uit dat je het gezag vanzelf weer kunt uitoefenen zodra je praktische situatie verbetert.
Bespreek een verandering met de betrokken voogd of instantie. Zo wordt duidelijk welke stap nodig is om de tijdelijke voogdij te laten eindigen en wie intussen beslissingen voor je kind neemt.
Kun je een tijdelijke voogd in je testament aanwijzen?
Een aanwijzing in je testament is bedoeld voor de situatie na je overlijden. Daarmee regel je niet dat iemand tijdens je leven automatisch tijdelijke voogd wordt als je het gezag niet kunt uitoefenen. Voor zo’n tijdelijke voorziening kan een beslissing van de rechter nodig zijn.
Wil je iemand uit je omgeving als tijdelijke voogd voorstellen, bespreek die wens dan met de betrokken instantie of met juridisch advies. De rechter beoordeelt of benoeming in de situatie van je kind passend is.
