Overwaarde schenken kan door je woning te verkopen of door extra geld te lenen met je woning als onderpand. De overwaarde zelf staat namelijk niet op je bankrekening. Een extra lening kan hogere lasten geven en de ontvanger kan schenkbelasting moeten betalen.
Je kunt het geld bijvoorbeeld aan je kind geven voor de aankoop van een woning. Welke route past, hangt vooral af van de vraag of je in je huis wilt blijven wonen en hoeveel financiële ruimte je zelf nodig hebt.
Overwaarde schenken zonder je huis te verkopen
Je overwaarde is het verschil tussen de marktwaarde van je woning en je openstaande hypotheekschuld. Om dat geld vrij te maken terwijl je in de woning blijft, kun je soms je hypotheek verhogen of een tweede hypotheek afsluiten. Een andere mogelijkheid is een verzilverhypotheek, waarbij de rente onder voorwaarden bij de schuld wordt opgeteld.
Overwaarde betekent niet dat je dat hele bedrag kunt opnemen. De geldverstrekker beoordeelt ook je inkomen, bestaande schulden en de waarde van je huis. De voorwaarden bepalen of je het geleende geld aan een schenking mag besteden.
Bij een hogere hypotheek betaal je meestal extra rente en mogelijk ook extra aflossing. Bij een verzilverhypotheek kunnen je maandlasten beperkt blijven, maar groeit de schuld als rente wordt bijgeschreven. Daardoor blijft er later minder over bij verkoop of voor je erfgenamen.
Schenken na verkoop van je woning
Verkoop je je huis, dan betaal je uit de opbrengst eerst de hypotheek en de verkoopkosten. Wat daarna overblijft, kun je gebruiken voor een schenking. Je hoeft daarvoor geen extra hypotheek op je oude woning af te sluiten.
Koop je daarna een andere eigen woning, dan kan de bijleenregeling invloed hebben op je renteaftrek. Geef je de opbrengst weg en leen je meer voor je nieuwe huis, dan kan de rente over een deel van die lening niet aftrekbaar zijn. De fiscale eigenwoningreserve verdwijnt niet meteen doordat je het geld schenkt.
Welke kosten en belasting spelen mee?
Neem je overwaarde op om te schenken, dan is de rente op die extra lening voor jou in beginsel niet aftrekbaar in box 1. Dat geldt ook als je kind het geld gebruikt voor een eigen woning. De renteaftrek voor je bestaande hypotheekdeel verandert daardoor niet automatisch.
Voor het opnemen van geld kun je kosten maken voor hypotheekadvies, een taxatie en soms een nieuwe hypotheekakte bij de notaris. Of een nieuwe akte nodig is, hangt onder meer af van de bestaande inschrijving en de gekozen lening.
Volgens de Belastingdienst mogen ouders in 2026 samen € 6.908 per kind schenken binnen de jaarlijkse vrijstelling. De aparte verhoogde vrijstelling voor een schenking voor de eigen woning bestaat niet meer.
Wat leg je vast bij overwaarde schenken?
Bij een gewone schenking van geld is een notariële akte meestal niet verplicht. Schriftelijk vastleggen hoeveel je geeft en wanneer je het bedrag overmaakt, kan wel duidelijkheid geven. Een bankoverschrijving laat zien wanneer de ontvanger het geld heeft gekregen.
Bepaal vóór de schenking hoeveel ruimte je nodig hebt voor je eigen woonlasten, pensioen en mogelijke verhuizing. Zo voorkom je dat geld dat nu in je huis zit later alsnog ontbreekt.
