Bij trouwen of een samenlevingscontract kies je tussen wettelijke regels en afspraken die je zelf maakt. Een huwelijk regelt automatisch meer rechten en plichten tussen partners. Met een samenlevingscontract leg je vooral vast wat jullie zelf belangrijk vinden, maar ben je bijvoorbeeld niet automatisch elkaars erfgenaam.
Trouwen of samenlevingscontract: de verschillen
Een huwelijk sluit je bij de gemeente. Een samenlevingscontract kun je zelf opstellen of bij een notaris laten vastleggen. De gevolgen verschillen op een aantal punten:
| Onderwerp | Trouwen | Samenlevingscontract |
|---|---|---|
| Bezittingen en schulden | Er gelden wettelijke regels voor wat van jullie samen is. | Er ontstaat geen wettelijke gemeenschap van goederen. |
| Overlijden | Je bent in principe elkaars wettelijke erfgenaam. | Je bent niet automatisch elkaars erfgenaam. |
| Onderhoud | Je hebt een wettelijke onderhoudsplicht tegenover elkaar. | Er geldt geen algemene wettelijke onderhoudsplicht tussen partners. |
| Uit elkaar gaan | Voor een scheiding is de rechter nodig. | Je beëindigt de samenwoning en volgt de afspraken in het contract. |
Het verschil merk je vooral als een van jullie overlijdt of als jullie uit elkaar gaan. Bij een huwelijk is daarvoor meer bij wet geregeld. Bij een samenlevingscontract hangt meer af van de afspraken die jullie maken en wat jullie daarnaast regelen.
Hoeveel wil je zelf afspreken?
Met een samenlevingscontract kun je afspraken kiezen die bij jullie situatie passen. Denk aan de verdeling van woonlasten of aan eigen geld dat een van jullie in een gezamenlijke woning steekt. Dat is handig als jullie wel duidelijkheid willen, maar geen huwelijk willen aangaan.
Die vrijheid betekent ook dat niet alles vanzelf is geregeld. Willen jullie dat de ander erft, dan is daarvoor een testament nodig. Ook voor partnerpensioen gelden de voorwaarden van de pensioenuitvoerder. Een contract alleen geeft niet automatisch dezelfde bescherming als een huwelijk.
Bij een huwelijk gelden standaard wettelijke regels voor jullie vermogen. Willen jullie daarvan afwijken, dan kun je bij de notaris huwelijkse voorwaarden laten opstellen. Zo kun je ook binnen een huwelijk eigen afspraken maken.
Wat is goedkoper: trouwen of een samenlevingscontract?
Dat hangt af van de gemeente en van wat jullie laten vastleggen. Gemeenten bieden ook kosteloze huwelijken aan, vaak op beperkte tijden en met beperkte mogelijkheden voor een ceremonie. Voor huwelijkse voorwaarden betaal je de notaris.
Een samenlevingscontract kun je zelf maken. Een notarieel contract kost geld, maar kan nodig zijn om aan voorwaarden van bijvoorbeeld een pensioenuitvoerder te voldoen. Vergelijk daarom niet alleen de prijs van het huwelijk of het contract, maar ook de kosten van afspraken die jullie aanvullend willen vastleggen.
Welke keuze past bij jullie?
Een huwelijk kan passen als jullie willen dat de wet veel rechten en plichten tussen jullie regelt. Daar staat tegenover dat er ook verplichtingen ontstaan en dat je voor een scheiding naar de rechter moet.
Een samenlevingscontract past eerder als jullie zelf afspraken willen kiezen en geen huwelijk willen. Het nadeel is dat je extra stappen moet zetten als je elkaar bij overlijden financieel wilt beschermen. Ook bij een contract kunnen gezamenlijke bezittingen en schulden nog verdeeld of afgewikkeld moeten worden als jullie uit elkaar gaan.
Bespreek samen wat jullie willen regelen tijdens de relatie, bij overlijden en bij een eventuele breuk. Daarmee wordt duidelijk of de wettelijke gevolgen van trouwen passen, of dat een samenlevingscontract met aanvullende afspraken beter aansluit.
