Een erfenis verwerpen voor overlijden is niet mogelijk. Pas als iemand is overleden en je erfgenaam bent geworden, kun je de erfenis officieel verwerpen. Een afspraak vooraf dat je niets zult erven, is geen geldige verwerping.
Je kunt tijdens het leven van die persoon wel bespreken dat je niet wilt erven en je voorbereiden op de keuze die je na het overlijden kunt maken.
Waarom kun je een erfenis niet verwerpen voor overlijden?
Een erfenis ontstaat pas op het moment van overlijden. Voor die tijd is nog niet definitief bekend wie erfgenaam is en wat er in de nalatenschap zit. Iemand kan bijvoorbeeld zijn testament nog aanpassen of bezittingen verkopen.
Daarom kun je bij de rechtbank nog geen verklaring van verwerping afleggen. Ook een ondertekende afspraak met de toekomstige overledene vervangt die verklaring niet. Een overeenkomst waarmee je vooraf afstand doet van een erfenis die nog niet is opengevallen, is niet geldig.
Dat geldt ook als je onderling hebt afgesproken dat je niets wilt ontvangen. Zo’n afspraak kan duidelijk maken wat je bedoeling is, maar na het overlijden moet je nog steeds zelf de officiële keuze maken.
Wat kun je tijdens het leven wel regelen?
Je kunt aan de persoon van wie je mogelijk erft vertellen dat je de erfenis niet wilt. Die persoon kan vervolgens met een notaris bespreken of hij het testament wil aanpassen. Het testament blijft de keuze van de persoon die het opstelt. Diegene kan het later ook weer wijzigen.
Niet in een testament als erfgenaam worden aangewezen is niet hetzelfde als zelf een erfenis verwerpen. Wie uiteindelijk erft, hangt af van het testament en de wettelijke regels. Een kind kan bijvoorbeeld ook na onterving nog bepaalde rechten hebben.
Wil je nu al weten wat jouw mogelijkheden zijn? Een notaris kan uitleggen welke afspraken tijdens het leven mogelijk zijn en welke gevolgen een keuze na het overlijden kan hebben. Een notaris kan een toekomstige erfenis niet alvast namens jou verwerpen.
Wanneer kun je de erfenis wel verwerpen?
Na het overlijden kun je als erfgenaam een verklaring van verwerping afleggen bij de griffie van de rechtbank in het gebied waar de overledene het laatst woonde. Je kunt dat zelf doen of een notaris inschakelen. Voor de verklaring bij de rechtbank betaal je griffierecht; een notaris rekent daarnaast kosten voor de eigen werkzaamheden.
Een eenmaal gemaakte keuze is in principe definitief. Gedraag je na het overlijden daarom niet alsof je de erfenis al hebt aanvaard, bijvoorbeeld door spullen van de overledene voor jezelf te verkopen. Daardoor kun je de mogelijkheid om te verwerpen verliezen.
Heb je kinderen, dan kunnen zij door jouw verwerping erfgenaam worden. Wil je hen niet voor verrassingen stellen, bespreek je voornemen dan bij leven met hen. De officiële verwerping blijft een stap voor na het overlijden.
